Timmissat

Miteq angutiviaq satellitsikkut aallakaatitsissutilik.
Miteq angutiviaq satellitsikkut aallakaatitsissutilik. Ass.: Anders Mosbech
Satellitsikkut aallakaatitsissut timmissap aqajaanut ikkunneqartartoq.
Satellitsikkut aallakaatitsissut timmissap aqajaanut ikkunneqartartoq. Ass.: Anders Mosbech

Sooq timmissat nalunaaqutserneqartarpat

Ilisimatusarneq peqataaffigiuk timmissat nalunaaqutaannik Pingortitaleriffimmut nassiussisarnikkut

Timmiamik nalunaaqutsikkamik nassaaruit pisaqaruilluunniit
qanoq iliussavit

Nalunaaqutsersuineq timmissat ingerlaartarnerannik paasissutissanik katersuiffiusarpoq. Timmissanut assigiinngitsunut paasissutissanik pingaarutilinnik pissarsiffiusarpoq, soorlu toqqutinut peqqutit, utoqqaassusilersuinerit il.il. Paasisat tamakku aatsaat pissarsiarineqarsinnaapput Kalaallit Nunaanni najugallit peqataappata. Nunatsinni timmissat nalunaaqutallit nassaat amerlanerit nunani allani nalunaaqutsigaapput.

Nunatsinni timmissat nalunaaqutserneqarsimapput 280.000-it timmissallu assigiinngitsut 53-iusut saviminernik Zoologisk Museum-imit nalunaaqutsigaallutik. Nalunaaqutsersuineq 1926-imi aallarnerfigalugu Kalaallit Nunaat tamakkerlugu nalunaaqutsersuisartunit 300-nik ingerlanneqartarsimapput.

Tamatuma kingunerisimavaa nalunaaqutsikkat 15.500-t nassaareqqinneqartut nalunaarutigineqarsimammata, timmissallu suussutsit assigiinngitsut 43-t nalunaarutigineqarsimallutik. Taakkunannga nunani allani nalunaaqutsigaasimasut nunatsinni nalunaarutigineqarsimapput timmissat 2.000-it amerlanerit. Nunani allani timmissat nalunaaqutsikkat timmiaqatigiit allat nutaat 14-iusut nalunaarutigineqarsimasunut ilalersuutaapput.

Ilisimasanik katersineq iluatsissinnaavoq kalaallit inuiaat peqataappata

Paasisat tamakkua nunatsinni timmissat ingerlaartarnerannut ilisimatusarnernut tunngaviliipput. Aammattaaq timmiaqatigiit arlallit pillugit paasissutissanik pissarsiffiusarpoq, soorlu toqqutinut peqqutit utoqqaassutsinullu tunngasut il.il.

Paasisat piingaarutillit katersorniarnerat aatsaat piviusunngorsinnaavoq nunatsinni innuttaasut tamarmik ikiuunnerasigut. Timmissanik nalunaaqutaannik utertitseqqinnerit amerlanerpaartaat tiguneqarsimasut tassaapput sorsunnersuup aappaata naareernerata kingorna 1980-ikkut tikillugit nalunaaqutsersuisimanernit ikkussat. Ingammilli nunani allanit nalunaaquttat ikkunneqarsimasut nunatsinni ukiumut 50-100-t miss. nalunaarutigineqartarput.

Timmissanik nalunaaqutsersueriaatsit nutaat

Ukiuni 20-ni nalunaaqutsersueriaatsit nutaaliat amerleriarsimapput. Taaneqarsinnaapput qalipaatit atorlugit nalunaaqutsiineq, niuasigut nalunaaquttanik qungasiagulluunniit immikkut naqinnernik kisitsisinillu qinngusersorluni timmissat pisareqqaarnagit atuaaneq.

Aammattaaq qaammaataasakkut aallakaatitsissutilinnik niuasigullu dataloggerilersuineq atorneqartarpoq. Taakku atorneqakkajupput timmiaqatigiinnik aalajangersimasunik misissuinermi. Niuasigut saviminernik ikkussuinermit tamanna akisunerungaatsiarpoq. Nalunaaqutsersueriaatsilli nutaat paasissutissanik nutaanik sukkanerusumik tunniussuisarput.

Nutartigaq 08.06.2011